Cập nhật chẩn đoán và quản lý bệnh khô mắt theo báo cáo TFOS

Bs Ngô Hữu Thế
10.10.26
Last Updated

Báo cáo TFOS (Tear Film & Ocular Surface Society) năm 2025 cung cấp khung hướng dẫn mới cho việc chẩn đoán và quản lý bệnh khô mắt (Dry Eye Disease - DED). Tài liệu nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tiếp cận đa chuyên khoa và chuẩn hóa quy trình lâm sàng để cải thiện kết quả điều trị cho bệnh nhân.

Cơ chế bệnh sinh

Bệnh khô mắt là một bệnh lý đa yếu tố (multifactorial) của bề mặt nhãn cầu. Sự mất cân bằng nội môi (homeostasis) của hệ thống tuyến Meibomius dẫn đến tích tụ áp lực trong ống tuyến, gây teo tuyến và suy giảm chức năng. Các yếu tố thần kinh cảm giác (neurosensory elements) và tình trạng viêm hệ thống (pro-inflammatory) đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì và làm trầm trọng thêm triệu chứng lâm sàng.

Dữ liệu lâm sàng

Chỉ số/Kết cụcKết quả theo tài liệu
Tiêu chuẩn chẩn đoán DEDPhải có triệu chứng cơ năng (symptomatic)
Thời gian phát hiện sớm MGDCó thể lên đến 10 năm trước khi có triệu chứng
Tỷ lệ vi khuẩn ở bệnh nhân DemodexTăng 14 lần trên bờ mi
Thời gian đo TBUT (fluorescein)Khuyến cáo 5 giây
Bình luận: Tài liệu này là một bản ghi chép từ podcast, không phải là một nghiên cứu lâm sàng có đối chứng. Các thông tin về thời gian phát hiện sớm MGD (10 năm) và tỷ lệ vi khuẩn (14 lần) cần được đối chiếu với các nghiên cứu gốc được trích dẫn trong báo cáo TFOS để đảm bảo độ chính xác. Việc áp dụng các quy trình này trong thực hành cần dựa trên đánh giá lâm sàng cá thể hóa thay vì áp dụng cứng nhắc.

Ứng dụng lâm sàng

  • Chuẩn hóa chẩn đoán: Sử dụng các bảng câu hỏi đã được kiểm chứng (validated) để đảm bảo tính đồng nhất trong đánh giá triệu chứng.
  • Quy trình khám: Thực hiện các test không xâm lấn (non-invasive) trước khi dùng thuốc nhuộm để tránh sai lệch kết quả.
  • Quản lý toàn diện: Kết hợp điều trị tại chỗ và các liệu pháp dựa trên thiết bị (device-based management) như IPL (Intense Pulsed Light) để đạt hiệu quả tối ưu.
  • Giáo dục bệnh nhân: Hướng dẫn kỹ thuật chớp mắt (blink exercise) và giải thích về tính chất mạn tính của bệnh để tăng sự tuân thủ.

Tài liệu tham khảo:

Sarah Farrant, 2025, Dry Eye Disease, MGDE & Ocular Surface Inflammation, Eyes on Tomorrow, Video ID: FAcBDbduVX8.

Xem thêm