Nguyên lý và ứng dụng lâm sàng của OCT trong bệnh lý võng mạc

Bs Ngô Hữu Thế
9.10.26
Last Updated

Bài giảng "OCT CƠ BẢN" (2024) do bác sĩ Bùi Việt Hưng trình bày cung cấp kiến thức nền tảng về nguyên lý hoạt động và ứng dụng của chụp cắt lớp võng mạc (Optical Coherence Tomography - OCT) trong thực hành nhãn khoa. Đây là phương pháp thăm khám không xâm lấn, sử dụng tính chất sóng của ánh sáng để khảo sát cấu trúc võng mạc, đặc biệt hữu ích trong chẩn đoán và theo dõi các bệnh lý hoàng điểm.

Cơ chế hoạt động

OCT sử dụng nguồn sáng có bước sóng nằm ngoài phổ ánh sáng nhìn thấy, giúp thăm dò cấu trúc võng mạc mà không gây khó chịu cho bệnh nhân. Ánh sáng được chia làm hai hướng qua gương phản xạ bán phần, sau đó tổng hợp lại từ nguồn phát ban đầu và ánh sáng phản xạ từ mô mắt để đi vào bộ phận nhận cảm (photoreceptor). Công nghệ hiện đại như Enhanced Depth Imaging (EDI) giúp tăng cường độ sâu, cho phép khảo sát rõ hơn các lớp hắc mạc.

Dữ liệu kỹ thuật và so sánh

Chỉ số/Kết cụcKết quả theo tài liệu
Tốc độ quét Time Domain400 lát cắt/giây
Tốc độ quét Spectral Domain (quang phổ)26.000 lát cắt/giây
Độ phân giải lát cắt (Spectral Domain)5 micron
Độ dài đường quét (Line scan) khuyến cáo5 mm
Chế độ Radial Line6-24 lát cắt
Chế độ Macular Cube6 x 6 mm, 200 lát cắt ngang
Bình luận: Tài liệu này là một bài giảng lâm sàng, không phải nghiên cứu khoa học, do đó không có nhóm chứng hay phân tích thống kê. Người đọc cần lưu ý rằng việc diễn giải hình ảnh OCT (như phân biệt tăng phản xạ do xuất huyết hay chất lắng đọng) đòi hỏi kinh nghiệm lâm sàng và kết hợp với các phương pháp chẩn đoán hình ảnh khác như chụp mạch huỳnh quang (Fluorescein Angiography - FA) hoặc chụp mạch bằng indocyanine green (ICG).

Thực hành lâm sàng

  • Sử dụng Radial Line để khảo sát nhanh và Raster Line để đánh giá chi tiết các tổn thương nhỏ.
  • Đảm bảo ảnh chụp đạt tiêu chuẩn: rõ bờ võng mạc, bộc lộ được lớp dịch kính và các lớp hắc mạc.
  • Sử dụng công nghệ Eye Tracking để thu được hình ảnh rõ nét ngay cả khi bệnh nhân không cố định mắt tốt.
  • Đối với lỗ hoàng điểm, cần theo dõi sau phẫu thuật ít nhất 3 tháng để đánh giá tình trạng đóng lỗ (đóng lỗ tip 1 hoặc tip 2).
  • Cần thận trọng khi chẩn đoán xuất huyết trên OCT; chỉ nên mô tả là vùng tăng phản xạ nếu không có bằng chứng lâm sàng xác thực.

Tài liệu tham khảo:

Bùi Việt Hưng, 2024, OCT CƠ BẢN, Kênh YouTube COLORFUL PRISM, Video ID: LI90DApiraM.

Xem thêm