Phiên hội thảo AIOC 2026 GP143 với chủ đề "Redefining Refractive Freedom with Phakic IOLs" đã thảo luận về việc ứng dụng công nghệ mới trong đo đạc sinh trắc học và lựa chọn thấu kính nội nhãn (IOL) nhằm tối ưu hóa kết quả khúc xạ. Các chuyên gia nhấn mạnh tầm quan trọng của việc sử dụng các thiết bị đo sinh trắc học hiện đại, đặc biệt là các máy đo sử dụng công nghệ quét OCT (Optical Coherence Tomography) để cải thiện độ chính xác trong các trường hợp đục thủy tinh thể phức tạp.
Vai trò của OCT biometry trong đo đạc sinh trắc học
Trong thực hành lâm sàng, việc đo chiều dài trục nhãn cầu (axial length) bằng các phương pháp truyền thống như siêu âm nhúng (immersion biometry) hoặc đo quang học (optical biometry) đôi khi gặp khó khăn với các trường hợp đục thủy tinh thể nặng (dense PSC - Posterior Subcapsular Cataract). Các diễn giả chỉ ra rằng máy đo sinh trắc học OCT, ví dụ như Argos, có chế độ ERV (Enhanced Retinal Visualization) giúp đẩy tín hiệu OCT vào phần sau của mắt để thu được kết quả chính xác ngay cả khi thủy tinh thể bị đục trắng. Việc tích hợp sẵn các bộ tính toán như Barrett Suite (bao gồm Barrett Toric, True K, True K Toric) giúp tự động hóa quy trình lập kế hoạch phẫu thuật, giảm thiểu sai sót do nhập liệu thủ công và chuyển đổi dữ liệu giữa các hệ thống.
Đánh giá hiệu quả của Phakic IOL trong thực hành khúc xạ
Phakic IOL (thấu kính nội nhãn đặt trong mắt còn thủy tinh thể) được khẳng định là một công cụ mạnh mẽ trong kho vũ khí của phẫu thuật viên khúc xạ, đặc biệt với các dải độ khúc xạ rộng. Đối với IPCL (Implantable Phakic Contact Lens), các ưu điểm được ghi nhận bao gồm khả năng tùy chỉnh cao (bước nhảy 0.25 mm), tính linh hoạt trong việc lựa chọn kích thước và khả năng đảo ngược (reversible) so với các phẫu thuật laser bề mặt. Các nghiên cứu tại trung tâm của tác giả trên 82 mắt cho thấy kết quả khúc xạ cầu tương đương hoặc tốt hơn, với hầu hết các mắt đạt trong khoảng +/- 0.5 diopters so với dự kiến. Ngoài ra, tính năng "smart toric" cho phép căn chỉnh trục tại 0 và 180 độ, giúp đơn giản hóa quy trình phẫu thuật mà không cần hệ thống đánh dấu phức tạp.
| Chỉ số/Kết cục | Kết quả theo tài liệu |
|---|---|
| Cỡ mẫu nghiên cứu lâm sàng | 82 mắt, phẫu thuật đục thủy tinh thể |
| Độ chính xác khúc xạ cầu | Hầu hết trong khoảng +/- 0.5 diopters |
| Dải độ khúc xạ IPCL (cận) | -0.5 đến -30 diopters |
| Dải độ khúc xạ IPCL (viễn) | lên đến +15 diopters |
| Dải độ loạn thị IPCL | lên đến +/- 12 diopters |
| Thời gian phẫu thuật IPCL | 5 đến 7 phút |
| Độ chính xác trục (IPCL) | >90% trường hợp |
Bình luận: Thông tin theo AIOC 2026 GP143; đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng. Các diễn giả nhấn mạnh việc sử dụng OCT biometry giúp cải thiện đáng kể độ tin cậy của dữ liệu đầu vào, đặc biệt trong các ca đục thủy tinh thể mật độ cao. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc lựa chọn kích thước thấu kính (sizing) vẫn là yếu tố then chốt để tránh các biến chứng như tăng nhãn áp hoặc đục thủy tinh thể thứ phát do vault quá cao hoặc quá thấp. Việc sử dụng UBM (Ultrasound Biomicroscopy) vẫn được coi là tiêu chuẩn vàng để đo trực tiếp khoảng cách sulcus-to-sulcus, dù có thể gây cồng kềnh trong quy trình làm việc hàng ngày.
Chiến lược quản lý và theo dõi sau phẫu thuật
Việc theo dõi sau phẫu thuật là bắt buộc để đảm bảo sự ổn định của thấu kính. Các chuyên gia khuyến cáo nên tái khám vào thời điểm 1 tháng và 3 tháng sau phẫu thuật. Đối với các trường hợp có sự xoay trục thấu kính (rotational shift), việc đánh giá qua đèn khe (slit lamp) và hình ảnh khúc xạ là cần thiết. Trong trường hợp cần thiết, việc thay đổi thấu kính hoặc điều chỉnh vị trí có thể thực hiện được nhờ tính chất linh hoạt của vật liệu thấu kính. Các diễn giả cũng lưu ý rằng việc tư vấn kỹ lưỡng về tâm lý bệnh nhân trước phẫu thuật là yếu tố quan trọng để đạt được sự hài lòng cao, đặc biệt với những bệnh nhân đã quen với việc không đeo kính trong thời gian dài.
- Ưu tiên sử dụng máy đo sinh trắc học công nghệ OCT để tăng độ chính xác trong các ca đục thủy tinh thể nặng.
- Tận dụng các bộ tính toán tích hợp sẵn (như Barrett Suite) để giảm thiểu sai sót trong lập kế hoạch phẫu thuật toric.
- Thực hiện đo đạc kích thước (sizing) cẩn thận, cân nhắc giữa đo white-to-white và UBM để tối ưu hóa vault.
- Thiết lập quy trình tái khám bắt buộc tại thời điểm 1 tháng và 3 tháng để theo dõi sự ổn định của thấu kính.
- Tư vấn kỹ về kỳ vọng của bệnh nhân trước phẫu thuật để đảm bảo sự hài lòng sau phẫu thuật, đặc biệt với các bệnh nhân presbyopic (lão thị).
Tài liệu tham khảo:
AIOC 2026, 2026, GP143 Redefining Refractive Freedom with Phakic IOLs, aioseditorproceedings, Video ID: QZap7YBCkZM.