Chẩn đoán và quản lý khối u bề mặt nhãn cầu: Góc nhìn từ chuyên gia

Bs Ngô Hữu Thế
10.10.26
Last Updated

Trong buổi thảo luận năm 2022, Dr. Santosh G. Honavar đã chia sẻ kinh nghiệm lâm sàng về quản lý các khối u bề mặt nhãn cầu (Ocular Surface Tumors - OST). Tài liệu này cung cấp cái nhìn sâu sắc về chẩn đoán phân biệt và các chiến lược điều trị hiện đại, vốn là những thách thức thường gặp trong thực hành nhãn khoa.

Cơ chế bệnh sinh

Sự hiện diện của keratin trên bề mặt khối u là chỉ dấu gián tiếp của tốc độ chuyển hóa tế bào biểu mô cao, thường gặp trong tân sinh biểu mô bề mặt nhãn cầu (Ocular Surface Squamous Neoplasia - OSSN). Các khối u ác tính như melanoma có khả năng xâm lấn sâu vào củng mạc, trong khi các tổn thương lành tính thường khu trú và có đặc điểm hình thái riêng biệt trên OCT (Optical Coherence Tomography).

Dữ liệu lâm sàng

Chỉ số/Kết cụcKết quả theo tài liệu
Tỷ lệ melanoma từ PAM75% trường hợp
Độ đặc hiệu của Rose Bengal staining97%
Độ nhạy của Rose Bengal staining98%
Tỷ lệ đáp ứng với tiêm Interferon50% bệnh nhân
Thời gian theo dõi sau điều trịtài liệu không nêu
Bình luận: Tài liệu này là một buổi thảo luận chuyên gia (expert interview), không phải là một nghiên cứu lâm sàng có đối chứng. Các con số về tỷ lệ đáp ứng và độ nhạy/đặc hiệu mang tính chất kinh nghiệm cá nhân của diễn giả. Cần thận trọng khi áp dụng các phác đồ điều trị này mà không có sự đánh giá bệnh nhân cụ thể. Hạn chế lớn nhất là thiếu dữ liệu về cỡ mẫu (n) và thiết kế nghiên cứu chuẩn hóa.

Thay đổi thực hành lâm sàng

  • Luôn thực hiện sinh thiết (biopsy) đối với các tổn thương màu hồng nhạt để loại trừ lymphoma hoặc các tổn thương tăng sinh.
  • Sử dụng OCT để đánh giá độ sâu của tổn thương, giúp quyết định phương pháp phẫu thuật hoặc điều trị nội khoa.
  • Đối với các tổn thương nghi ngờ melanoma, cần thực hiện sinh thiết trọn vẹn (excision) thay vì sinh thiết từng phần (incisional biopsy).
  • Cân nhắc sử dụng Interferon hoặc hóa trị tại chỗ cho các tổn thương diện rộng để bảo tồn cấu trúc nhãn cầu.
  • Theo dõi sát các bệnh nhân có tiền sử Primary Acquired Melanosis (PAM) do nguy cơ tiến triển thành melanoma.

Tài liệu tham khảo:

Cornea Society, 2022, In conversation with an expert: Dr. Santosh G. Honavar, YouTube Video ID: UyEylOIWhUM.

Xem thêm