Hội thảo AIOC 2026 IC111 đã trình bày các chiến lược và kỹ thuật tối ưu hóa phẫu thuật Phacoemulsification (Phaco) trong các tình huống lâm sàng khó, bao gồm đục thủy tinh thể trắng, đục thủy tinh thể cứng, đồng tử nhỏ và các trường hợp sau phẫu thuật khúc xạ. Các chuyên gia nhấn mạnh việc sử dụng công nghệ hình ảnh 3D, kỹ thuật nhuộm bao và các phương pháp quản lý áp lực nội nhãn để cải thiện kết quả phẫu thuật.
Ứng dụng hiển vi 3D trong phẫu thuật Phaco
Công nghệ hiển vi 3D đã phát triển đáng kể trong 7 năm qua, mang lại lợi ích về công thái học (ergonomics) cho phẫu thuật viên nhờ tư thế ngồi thẳng, giảm mỏi cổ. Hệ thống này sử dụng kính phân cực (polarized glasses) để tạo hiệu ứng lập thể, cho phép quan sát chiều sâu tốt hơn. Một ưu điểm quan trọng là giảm phototoxicity (độc tính quang học) do chỉ sử dụng 20% cường độ ánh sáng so với hiển vi 2D truyền thống. Ngoài ra, khả năng hiển thị lớp phủ OCT (OCT overlay) thời gian thực giúp phẫu thuật viên kiểm soát tốt hơn các vết mổ và cấu trúc võng mạc.
Quản lý đục thủy tinh thể trắng và bao khó
Trong đục thủy tinh thể trắng (white cataract), thách thức chính là visualization (khả năng quan sát) và áp lực nội nhãn cao. Việc nhuộm bao bằng Trypan blue 0.06% là bắt buộc để đảm bảo ranh giới bao. Đối với các trường hợp có áp lực nội nhãn cao, cần sử dụng OVD (Ophthalmic Viscosurgical Device) độ nhớt cao để giải áp. Nếu xảy ra tình trạng rách bao, phẫu thuật viên cần bình tĩnh, sử dụng visco để ổn định và thực hiện các kỹ thuật như Brian Little's maneuver hoặc cắt bao tangential để hoàn tất rexis.
Chiến lược xử lý đục thủy tinh thể cứng
Đục thủy tinh thể cứng (rock hard cataract) đòi hỏi kỹ thuật phẫu thuật tinh tế để tránh tổn thương nội mô và bao sau. Các chiến lược bao gồm: sử dụng chopper dài, sắc; kỹ thuật hydrodissection tại nhiều điểm để giải áp; và áp dụng công nghệ hyperpulse (hơn 50 xung/giây) để giảm nhiệt. Kỹ thuật "chopper seal" được khuyến cáo để ngăn chặn các mảnh nhân va chạm vào nội mô. Phẫu thuật viên cần sẵn sàng chuyển sang phẫu thuật ngoài bao (MSICS) nếu tình huống trở nên quá khó khăn để đảm bảo an toàn cho bệnh nhân.
Quản lý đồng tử nhỏ và các tình huống đặc biệt
Đồng tử nhỏ không chỉ là vấn đề không gian mà là vấn đề visualization. Các chiến lược bao gồm sử dụng thuốc giãn đồng tử (1% tropicamide và 2.5% phenylephrine), kết hợp với các thiết bị cơ học như vòng giãn đồng tử (pupil expander rings) như Malin ring hoặc BHEX. Đối với các trường hợp subluxated cataract (đục thủy tinh thể bán trật), việc sử dụng CTR (Capsular Tension Ring) và các kỹ thuật cố định bao là cần thiết. Phẫu thuật viên cần linh hoạt trong việc lựa chọn kỹ thuật dựa trên mức độ trật của bao.
| Chỉ số/Kết cục | Kết quả theo tài liệu |
|---|---|
| Tỷ lệ thành công Phaco hiện đại | 99% |
| Cường độ ánh sáng hiển vi 3D | 20% so với hiển vi 2D |
| Kích thước rexis tối thiểu cho đục cứng | 5.5 - 5.75 mm |
| Nồng độ Trypan blue | 0.06% |
| Vacuum trong phẫu thuật đục cứng | 350 mmHg |
| Tỷ lệ giảm sai số khúc xạ (Cane formula) | 25% |
Bình luận: Thông tin theo AIOC 2026 IC111; đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng. Các kỹ thuật như sử dụng hiển vi 3D và các thiết bị giãn đồng tử cơ học là những công cụ hỗ trợ đắc lực trong các ca khó. Tuy nhiên, phẫu thuật viên cần lưu ý rằng việc chuyển đổi sang MSICS khi gặp khó khăn không phải là thất bại mà là một quyết định an toàn cần thiết.
- Luôn sử dụng Trypan blue để nhuộm bao trong các ca đục thủy tinh thể trắng.
- Ưu tiên sử dụng các thiết bị giãn đồng tử cơ học khi thuốc giãn đồng tử không đạt hiệu quả.
- Sử dụng kỹ thuật hydrodissection tại nhiều điểm để giải áp cho đục thủy tinh thể cứng.
- Luôn kiểm tra và duy trì độ sâu tiền phòng bằng OVD phù hợp trong suốt quá trình phẫu thuật.
- Sẵn sàng chuyển đổi phương pháp phẫu thuật để đảm bảo an toàn cho bệnh nhân.
Tài liệu tham khảo:
AIOC 2026, 2026, Strategies and Pearls for Phacoemulsification in Difficult Situations, aioseditorproceedings, Video ID: Sl1fVbXdqC0.