Đổi mới trong phẫu thuật Glaucoma và phân tích chất lượng dụng cụ phẫu thuật

Bs Ngô Hữu Thế
20.10.26
Last Updated

Video hội thảo Glaucoma Fellow Presentations (2024) từ kênh Moran CORE đã trình bày các tiến bộ trong phẫu thuật Glaucoma, bao gồm kỹ thuật Eximer Laser Trabeculostomy (ELT), sử dụng vật liệu ePTFE trong thiết bị dẫn lưu, và hệ thống cấy ghép có thể điều chỉnh (titratable implant). Ngoài ra, tài liệu còn phân tích các biến chứng liên quan đến dụng cụ phẫu thuật, cụ thể là sự biến thiên về hình thái và độ thông suốt của các ống thông (cannula) dùng trong phẫu thuật đục thủy tinh thể.

Đổi mới trong phẫu thuật Glaucoma

Kỹ thuật ELT sử dụng laser Xenon chloride 308 nanometer để tạo ra 10 vi kênh (microchannels) qua mạng lưới bè (trabecular meshwork - TM). Đây là phương pháp cắt bỏ lạnh (cold ablation) giúp giảm thiểu tổn thương cấu trúc xung quanh. Nghiên cứu trên 4 mắt từ 2 người hiến tặng tại Utah Lions Eye Bank cho thấy các kênh có hình dạng nấm, nhất quán về chiều dài, chiều rộng và độ sâu ở các mức độ thăm dò từ 0 đến 300 microns. ELT không gây lõm ống Schlemm (Schlemm's canal), cho thấy tiềm năng an toàn lâm sàng.

Về thiết bị dẫn lưu, vật liệu ePTFE (expanded polytetrafluoroethylene) đang được nghiên cứu như một giải pháp thay thế silicone để giảm xơ hóa. Trong nghiên cứu trên 9 thỏ New Zealand (18 mắt), thiết bị ePTFE cho thấy khả năng tích hợp tế bào tốt, ít xảy ra tình trạng xơ hóa và viêm sau 1 tháng theo dõi. Một công nghệ khác là Caliber Eye, một thiết bị cấy ghép có thể điều chỉnh (titratable glaucoma implant) cho phép thay đổi lưu lượng thủy dịch thông qua việc đóng/mở các kênh van bằng laser xuyên giác mạc, giúp kiểm soát nhãn áp (IOP) linh hoạt hơn so với phẫu thuật truyền thống.

Phân tích biến chứng IOL và dụng cụ phẫu thuật

Nghiên cứu về hiện tượng "rotisserie effect" (xoay haptic trong optic) trên 13 IOL CT Lucia 602 cho thấy sự cố này thường xảy ra nhanh chóng sau phẫu thuật (trung bình 18 ngày). Các haptic bị lỏng tại vị trí nối với optic, dẫn đến tình trạng nghiêng optic nghiêm trọng. Phân tích thực nghiệm ở nhiệt độ cơ thể (37°C) xác nhận sự xoay tự do của haptic ở các trường hợp này. Ngoài ra, nghiên cứu về 34 ống thông (cannula) dùng trong phẫu thuật đục thủy tinh thể cho thấy sự biến thiên đáng kể về độ hoàn thiện bề mặt và độ thông suốt. Một số ống thông có cạnh sắc, không được đánh bóng hoặc bị tắc nghẽn, có thể gây tổn thương bao trước hoặc dẫn đến hội chứng nhiễm độc tiền phòng (Toxic Anterior Segment Syndrome - TASS).

Chỉ số/Kết cụcKết quả theo tài liệu
Cỡ mẫu nghiên cứu ELT4 mắt từ 2 người hiến tặng
Số lượng thỏ nghiên cứu ePTFE9 thỏ New Zealand (18 mắt)
Số lượng IOL CT Lucia 602 phân tích13 trường hợp
Thời gian trung bình xuất hiện nghiêng optic18 ngày
Số lượng ống thông (cannula) phân tích34 ống thông
Bình luận: Thông tin theo Glaucoma Fellow Presentations (2024); đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng. Các nghiên cứu về IOL và dụng cụ phẫu thuật nêu trên nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kiểm soát chất lượng (quality control) trước khi đưa dụng cụ vào mắt. Việc priming (xả dịch) ống thông trước khi sử dụng là bước bắt buộc để phát hiện sớm các tắc nghẽn hoặc lỗi sản xuất. Đối với hiện tượng nghiêng IOL, cần thận trọng khi sử dụng các dòng lens có haptic dễ xoay trong các kỹ thuật cố định củng mạc.
  • Luôn thực hiện priming ống thông trước khi sử dụng trong phẫu thuật để kiểm tra dòng chảy.
  • Kiểm tra kỹ đầu ống thông dưới kính hiển vi phẫu thuật để phát hiện các cạnh sắc hoặc mảnh vụn.
  • Cân nhắc kỹ thuật cố định IOL và lựa chọn loại lens phù hợp để tránh hiện tượng xoay haptic (rotisserie effect).
  • Theo dõi sát nhãn áp và tình trạng IOL trong giai đoạn hậu phẫu sớm, đặc biệt là ngày đầu tiên.
  • Loại bỏ ngay lập tức bất kỳ dụng cụ nào có dấu hiệu bất thường về hình thái hoặc dòng chảy.

Tài liệu tham khảo:

Moran CORE, 2024, Glaucoma Fellow Presentations [ARCHIVE], YouTube Video ID: tJe4r93NvgY.

Xem thêm