Phân tích OCT trong bệnh lý võng mạc: Lỗ hoàng điểm và thoái hóa hoàng điểm

Bs Ngô Hữu Thế
10.10.26
Last Updated

Video OCT from A to Z (part 4) năm 2025 cung cấp hướng dẫn lâm sàng về phân loại lỗ hoàng điểm (Macular hole) và các bệnh lý hoàng điểm liên quan đến cận thị nặng (Degenerative myopia). Tài liệu tập trung vào việc sử dụng OCT để chẩn đoán phân biệt, một kỹ năng then chốt trong thực hành nhãn khoa hiện đại.

Cơ chế bệnh sinh

Lỗ hoàng điểm hình thành do sự co kéo của dịch kính (Vitreomacular traction) gây mất liên tục các lớp võng mạc tại vùng hoàng điểm. Trong cận thị nặng, sự giãn dài của củng mạc dẫn đến tổn thương thứ phát tại võng mạc và hắc mạc, tạo ra các hốc hắc mạc (Choroidal cavitation) và làm tăng nguy cơ tân mạch hắc mạc (CNV) do thiếu máu cục bộ.

Dữ liệu lâm sàng

Chỉ số/Kết cụcKết quả theo tài liệu
Cỡ mẫuTài liệu không nêu
Phân loại lỗ hoàng điểm4 giai đoạn (0-3)
Phân loại Vitelliform dystrophy6 giai đoạn (1-6)
Tỷ lệ CNV trong cận thị90-99% là dạng cổ điển (Classic)
Đường kính lỗ hoàng điểm<150µm (micro), 150-250µm, 250-400µm, >700µm (poor prognosis)
Bình luận: Đây là tài liệu giảng dạy dạng video, không phải nghiên cứu khoa học có kiểm chứng. Các phân loại được trình bày dựa trên kinh nghiệm lâm sàng của giảng viên. Cần lưu ý rằng việc phân biệt giữa Vitelliform dystrophy và CNV là một thách thức lớn; dấu hiệu quan trọng nhất là sự toàn vẹn của đường nối giữa đoạn trong và đoạn ngoài tế bào thụ cảm (IS/OS junction) trên OCT.

Thay đổi thực hành lâm sàng

  • Luôn kiểm tra sự toàn vẹn của IS/OS junction trên OCT để phân biệt giữa Vitelliform dystrophy và CNV.
  • Sử dụng các chỉ số đo đạc (Minimum hole diameter, Basal hole diameter) để tiên lượng phẫu thuật lỗ hoàng điểm.
  • Nhận diện dấu hiệu "Cotton ball sign" như một chỉ báo xấu về tình trạng võng mạc trong các bệnh lý co kéo.
  • Cảnh giác với các trường hợp chẩn đoán nhầm CNV ở bệnh nhân cận thị nặng có tổn thương hắc mạc.

Tài liệu tham khảo:

Strabismus from A to Z, 2025, OCT from A to Z (part 4), YouTube Video ID: 5eGHvyvl3gQ.

Xem thêm