Chương trình Kera Grand Round năm 2024 đã thảo luận về các thách thức trong chẩn đoán và điều trị đục giác mạc bẩm sinh (pediatric congenital corneal opacities) ở trẻ em. Đây là một tình trạng phức tạp, đòi hỏi sự phối hợp đa chuyên khoa để đạt được kết quả thị giác tối ưu và tránh các biến chứng lâu dài.
Cơ chế bệnh sinh
Đục giác mạc bẩm sinh thường liên quan đến các rối loạn phát triển đoạn trước (anterior segment dysgenesis). Sự thiếu hụt các tế bào gốc vùng rìa (limbal stem cells) và cấu trúc rìa bất thường làm suy giảm khả năng duy trì sự ổn định của bề mặt nhãn cầu, dẫn đến thất bại sau phẫu thuật ghép giác mạc truyền thống. Các đột biến gen (ví dụ: FOXC1) đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành các bất thường này.
Dữ liệu lâm sàng
| Chỉ số/Kết cục | Kết quả theo tài liệu |
|---|---|
| Cỡ mẫu nghiên cứu | 41 mắt của 28 trẻ em |
| Thời gian theo dõi | Ít nhất 6 tháng trong 12 năm |
| Tỷ lệ sống sót của mảnh ghép (1 năm) | 68% |
| Tỷ lệ sống sót của mảnh ghép (2 năm) | 58% |
| Tỷ lệ mảnh ghép trong (3 năm) | Khoảng 50% |
| Tỷ lệ biến chứng thải ghép | Khoảng 20% |
| Tỷ lệ đục thủy tinh thể sau phẫu thuật | Khoảng 10% |
| Tỷ lệ cần can thiệp Glaucoma | Khoảng 6% |
Bình luận: Dữ liệu được trình bày dựa trên kinh nghiệm lâm sàng đơn trung tâm. Hạn chế lớn nhất là thiếu nhóm chứng và cỡ mẫu nhỏ, do đó cần các nghiên cứu đa trung tâm dài hạn để xác định chính xác hiệu quả của kỹ thuật limbo keratoplasty so với các phương pháp truyền thống. Việc sử dụng thuốc ức chế miễn dịch hệ thống cần được cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên sự tuân thủ của gia đình bệnh nhân.
Thay đổi thực hành lâm sàng
- Ưu tiên sử dụng kỹ thuật limbo keratoplasty (ghép giác mạc kèm rìa) để cung cấp tế bào gốc vùng rìa cho các trường hợp đục giác mạc bẩm sinh có thiếu hụt tế bào rìa.
- Sử dụng kính tiếp xúc chuyên dụng (specialized bandage contact lens) để giảm viêm bề mặt và ngăn ngừa lỏng chỉ khâu.
- Cân nhắc sử dụng tacrolimus hoặc cyclosporin tại chỗ hoặc hệ thống để kiểm soát phản ứng miễn dịch ở các ca ghép nguy cơ cao.
- Theo dõi sát sao áp lực nội nhãn (IOP) bằng Perkins tonometer và đánh giá sự phát triển của nhãn cầu để phát hiện sớm Glaucoma.
- Tư vấn di truyền (genetic counseling) là bắt buộc đối với các gia đình có trẻ mắc bệnh lý giác mạc bẩm sinh di truyền.
Tài liệu tham khảo:
Cornea Society, 2024, Kera Grand Round Paediatric Congenital Corneal Opacity, YouTube, Video ID: i53aBrQi0PQ.