Phiên hội thảo AIOC 2026 về video phẫu thuật bán phần trước (Anterior Segment II) đã trình bày các kỹ thuật lâm sàng quan trọng cho nhiều bệnh lý phức tạp. Các báo cáo bao gồm xử lý biến chứng sau phẫu thuật cắt bè củng mạc, kỹ thuật thay thế thủy tinh thể nhân tạo (IOL), phẫu thuật chuyển vị cơ trong lác, kỹ thuật phẫu thuật đục thủy tinh thể (MSICS) cải tiến, và các kỹ thuật kiểm tra vận nhãn.
Xử lý hạ nhãn áp và bong hắc mạc sau phẫu thuật cắt bè củng mạc
Dr. Neetu Negi trình bày kỹ thuật khâu ép xuyên kết mạc (transconjunctival compression sutures) để điều trị hạ nhãn áp và bong hắc mạc do rò rỉ vạt củng mạc quá mức. Ca lâm sàng là nam bệnh nhân 70 tuổi, sau phẫu thuật cắt bè củng mạc (trabeculectomy) ngày thứ 7 có thị lực đếm ngón tay 2m, nhãn áp (IOP) 2 mmHg, bong hắc mạc 360 độ. Chụp OCT bán phần trước cho thấy nhiều khoang dịch dưới kết mạc và đường rò trong củng mạc. Kỹ thuật sử dụng chỉ nylon 10-0 không tiêu, khâu xuyên kết mạc qua vạt củng mạc, thắt nút không vùi. Kết quả sau 1 tuần, nhãn áp đạt 8 mmHg, bong hắc mạc và bệnh lý hoàng điểm do hạ nhãn áp (hypotony maculopathy) đã giải quyết.
| Chỉ số/Kết cục | Kết quả theo tài liệu |
|---|---|
| Cỡ mẫu | 1 bệnh nhân |
| Kỹ thuật | Khâu ép xuyên kết mạc |
| Vật liệu | Chỉ nylon 10-0 |
| Nhãn áp hậu phẫu (1 tuần) | 8 mmHg |
Bình luận: Kỹ thuật khâu ép xuyên kết mạc là giải pháp cứu cánh hiệu quả cho các trường hợp rò rỉ vạt quá mức. Cần lưu ý việc không vùi nút chỉ có thể gây khó chịu cho bệnh nhân. Thông tin theo AIOC 2026; đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng.
Thay thế IOL trong trường hợp sai lệch khúc xạ
Dr. Abhinav trình bày kỹ thuật thay thế IOL cho bệnh nhân 66 tuổi bị sai lệch khúc xạ sau phẫu thuật. Kỹ thuật bao gồm tách dính bao sau, sử dụng các vết cắt thư giãn (relaxing nicks) trên bao, và kỹ thuật cắt haptic (haptic amputation) kết hợp kỹ thuật Pac-Man để lấy IOL ra mà không cần mở rộng đường mổ. Suturing (khâu) vết mổ được nhấn mạnh là bắt buộc để đảm bảo kín vết thương.
Phẫu thuật chuyển vị cơ trong lác
Dr. Akanksha Raghuwanshi báo cáo kỹ thuật chuyển vị cơ (muscle transplantation) cho bệnh nhân nữ 20 tuổi bị lác ngoài cảm giác (sensory exotropia) 70 PD. Kỹ thuật bao gồm lùi cơ trực ngoài (lateral rectus recession) và cắt một phần cơ trực trong (medial rectus resection) để cấy ghép vào cơ trực ngoài nhằm tăng chiều dài cơ. Sử dụng chỉ Vicryl 6-0 để cố định. Phương pháp này giúp điều chỉnh độ lác lớn mà không cần phẫu thuật cả hai mắt.
Kỹ thuật hydro-expression trong MSICS
Dr. Aarti Govindaswamy giới thiệu kỹ thuật hydro-expression trong phẫu thuật đục thủy tinh thể bằng đường mổ nhỏ (MSICS). Kỹ thuật sử dụng cannula Simcoe để thực hiện hydrodissection và hydroexpression, giúp giảm thiểu thao tác dụng cụ trong tiền phòng, từ đó giảm tổn thương nội mô và viêm hậu phẫu. Tác giả báo cáo kết quả trên 6-8 ca với độ loạn thị hậu phẫu giảm đáng kể.
Quản lý biến chứng phẫu thuật đục thủy tinh thể
Dr. Pallavi Pal thảo luận về các sai lầm của phẫu thuật viên mới (novice phaco surgeon) như đường mổ không ổn định, kỹ thuật chẻ nhân (chopping) không hoàn toàn. Dr. Lebon trình bày kỹ thuật xử lý đục thủy tinh thể mềm bằng cách delineations nhiều lần và sử dụng setting epinucleus. Trong trường hợp rách bao sau (PCR), cần bảo tồn vỏ bao và sử dụng IOL 3 mảnh (three-piece IOL) đặt trong rãnh (sulcus).
Cấy ghép IOL iris claw và phẫu thuật GAT
Dr. Pragya Garg trình bày kỹ thuật cấy IOL iris claw (retro-pupillary iris claw lens) cho các trường hợp thiếu hỗ trợ bao. Dr. Preeti trình bày kỹ thuật cắt bè củng mạc có hỗ trợ nội soi (GATT) cho bệnh nhân Glocom tân mạch, nhấn mạnh việc sử dụng đốt điện (diathermy) để cầm máu khi các phương pháp khác thất bại.
- Luôn kiểm tra độ ổn định của đường mổ (triplanar incision).
- Sử dụng intraoperative OCT (iOCT) để hỗ trợ đánh giá apposition trong ghép giác mạc.
- Trong trường hợp rách bao sau lớn, ưu tiên đặt IOL 3 mảnh trong rãnh.
- Sử dụng diathermy cầm máu trong tiền phòng khi các phương pháp tamponade thất bại.
- Đánh giá kỹ tình trạng tân mạch mống mắt (NVI/NVA) trước khi thực hiện phẫu thuật GAT.
Tài liệu tham khảo:
AIOS, 2026, AIOC Theatre E Video Anterior Segment II, AIOC 2026 Proceedings, Video ID: JqYURVE8f5I.