Quản lý phẫu thuật đục thủy tinh thể phức tạp: Kinh nghiệm từ AIOC 2026

Bs Ngô Hữu Thế
3.11.26
Last Updated

Hội nghị AIOC 2026 với chủ đề "When the going gets tough, the tough get going" đã trình bày các ca lâm sàng phức tạp trong phẫu thuật đục thủy tinh thể, tập trung vào các tình huống thách thức như zonular dialysis (đứt dây chằng treo thủy tinh thể), chấn thương, và các biến chứng trong phẫu thuật trước đó. Sự kiện đã thu hút gần 140 video gửi về, với 30 video được chọn vào vòng sơ loại để các chuyên gia thảo luận về kỹ thuật xử lý.

Quản lý đục thủy tinh thể trên mắt có zonular dialysis

Trong các ca phẫu thuật đục thủy tinh thể có kèm theo zonular dialysis, việc duy trì sự ổn định của túi bao là ưu tiên hàng đầu. Các báo cáo nhấn mạnh việc sử dụng Capsular Tension Ring (CTR) để phân phối lực đều lên túi bao. Tuy nhiên, các chuyên gia lưu ý rằng việc đặt CTR quá sớm trong các trường hợp túi bao quá lỏng lẻo có thể gây rủi ro. Thay vào đó, việc sử dụng các móc túi bao (capsular hooks) để hỗ trợ tạm thời trong quá trình phẫu thuật được khuyến cáo. Đối với các trường hợp zonular dialysis tiến triển, việc sử dụng hai CTR đặt đối diện nhau có thể được cân nhắc để đảm bảo sự ổn định tối đa cho túi bao.

Chỉ số/Kết cụcKết quả theo tài liệu
Số lượng video nhận được140 video
Số lượng video vào vòng sơ loại30 video
Phần thưởng cho pre-finalists32GB pen drive
Độ tuổi bệnh nhân trong ca lâm sàng 166 tuổi
Thị lực sau 3 tuần (ca 1)6x6p
Độ loạn thị trước phẫu thuật (ca 1)4 diopters
Độ loạn thị sau phẫu thuật (ca 1)-2.5 diopters

Xử lý biến chứng trong phẫu thuật đục thủy tinh thể

Các biến chứng như rách bao sau (Posterior Capsular Rupture - PCR) đòi hỏi sự bình tĩnh và kế hoạch dự phòng. Khi phát hiện PCR, phẫu thuật viên được khuyên không nên rút đột ngột các dụng cụ ra khỏi mắt để tránh làm trầm trọng thêm tình trạng thoát dịch kính (vitreous loss). Thay vào đó, cần thực hiện trao đổi dịch-viscoelastic (visco-fluid exchange) để bảo vệ khoang sau. Việc sử dụng vitrectomy (cắt dịch kính) được coi là tiêu chuẩn vàng khi có sự hiện diện của dịch kính trong tiền phòng. Đối với các trường hợp cần thay thế thủy tinh thể nhân tạo (IOL) do hỏng hóc hoặc lệch trục, kỹ thuật Pac-Man được đề xuất để cắt nhỏ IOL trước khi lấy ra ngoài, giúp giảm thiểu tổn thương nội mô giác mạc.

Bình luận: Thông tin theo AIOC 2026; đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng. Các kỹ thuật như Pac-Man hay sử dụng CTR cần được thực hiện bởi phẫu thuật viên có kinh nghiệm để tránh các biến chứng thứ phát. Việc sử dụng viscoelastic dispersive được nhấn mạnh là chìa khóa để bảo vệ nội mô trong các ca phẫu thuật khó.

Chiến lược thực hành lâm sàng

  • Luôn chuẩn bị sẵn kế hoạch dự phòng (backup plan) cho các ca phẫu thuật đục thủy tinh thể chấn thương hoặc có nguy cơ cao.
  • Sử dụng viscoelastic dispersive để bảo vệ nội mô và duy trì không gian tiền phòng khi có biến chứng rách bao.
  • Cân nhắc sử dụng capsular hooks thay vì CTR trong giai đoạn đầu của phẫu thuật nếu túi bao quá lỏng lẻo.
  • Thực hiện cắt dịch kính (vitrectomy) ngay khi có sự hiện diện của dịch kính trong tiền phòng để tránh các biến chứng viêm nhiễm hoặc tăng nhãn áp sau phẫu thuật.
  • Kiểm tra kỹ lưỡng trục của IOL toric trước khi kết thúc phẫu thuật để tránh sai lệch khúc xạ.

Tài liệu tham khảo:

AIOS Editor Proceedings, 2026, AIOC 2026 When the going gets tough ! the tough gets going !! Prelims, YouTube Channel: aioseditorproceedings, Video ID: CslmOr_YI4U.

Xem thêm