Tại hội thảo AIOC 2026, Dr. Wavikar Chandrashekhar Murlidhar đã trình bày về việc ứng dụng Contoura Vision (topoguided LASIK) trong phẫu thuật khúc xạ, nhấn mạnh vào việc tối ưu hóa kết quả thị giác thông qua kiểm soát các quang sai bậc cao (Higher-Order Aberrations - HOA). Contoura Vision cung cấp một phương pháp tính toán toán học mạnh mẽ để điều trị các bất thường trên bề mặt giác mạc, khác biệt với các phương pháp wavefront-guided LASIK truyền thống vốn chỉ tập trung vào các quang sai có sẵn.
Cơ chế và sự phát triển của Topoguided LASIK
Sự phát triển của phẫu thuật khúc xạ đã trải qua ba giai đoạn chính: cải tiến nền tảng laser, cải tiến kỹ thuật tạo vạt và cải tiến quy trình cắt gọt (ablation). Topoguided LASIK ban đầu được sử dụng như một quy trình sửa chữa (reparative process) cho các trường hợp cắt gọt lệch tâm hoặc vùng quang học không phù hợp. Contoura Vision đánh dấu bước ngoặt khi đưa ra công thức tính toán chính xác cho hiệu ứng khúc xạ của điều trị topoguided, cho phép áp dụng trên các mắt nguyên thủy (virgin eyes). Phương pháp này không chỉ điều trị các quang sai có sẵn mà còn giải quyết các HOA do chính quy trình LASIK gây ra bằng cách tập trung vào việc điều chỉnh các quang sai giác mạc và bù trừ các thành phần C4 đến C12 trong đa thức Zernike.
Quy trình thực hiện và các thông số kỹ thuật
Quy trình Contoura Vision yêu cầu sự phối hợp giữa máy Topo Vario để lấy dữ liệu bản đồ giác mạc và hệ thống laser EX500. Một bước quan trọng là sử dụng workstation để so sánh các bản đồ, trong đó biến thiên giữa hai bản đồ tại vùng đồng tử trung tâm 3 mm không được vượt quá 0.5 (mức nghiêm ngặt hơn so với ngưỡng 0.75). Tác giả nhấn mạnh việc kiểm tra dữ liệu thô, giá trị Q phải âm và các bản đồ bất thường phải bị loại bỏ. Ngoài ra, việc sử dụng công cụ phân tích Forus (không được Alcon phê duyệt chính thức nhưng được nhiều phẫu thuật viên sử dụng) giúp cung cấp giá trị số (Talus) cho các điểm gồ trên giác mạc, hỗ trợ hiểu rõ nguồn gốc của loạn thị.
| Chỉ số/Kết cục | Kết quả theo tài liệu |
|---|---|
| Biến thiên bản đồ (3mm trung tâm) | Không vượt quá 0.5 |
| Tỷ lệ từ chối (ban đầu) | 70% |
| Tỷ lệ từ chối (hiện tại) | 20% |
| Ngưỡng chênh lệch trục | Không quá 20 độ |
Thách thức và lưu ý lâm sàng
Việc lựa chọn bệnh nhân là yếu tố then chốt. Tác giả lưu ý rằng không thể tin tưởng hoàn toàn vào khúc xạ máy mà cần kết hợp khúc xạ chủ quan, khúc xạ liệt điều tiết (cycloplegic refraction) và khúc xạ wavefront. Nếu có sự khác biệt lớn về trục (trên 20 độ) hoặc loạn thị nội nhãn (intralenticular astigmatism), phẫu thuật viên không nên thực hiện WaveLight Plus vì kết quả hậu phẫu khó dự đoán. Tỷ lệ từ chối bệnh nhân của tác giả đã giảm từ 70% xuống còn 20% nhờ hiểu rõ hơn về các tình huống lâm sàng. Phẫu thuật viên cần làm chủ kỹ thuật LASIK cơ bản trước khi áp dụng các công nghệ phức tạp như Contoura Vision.
Bình luận: Thông tin theo AIOC 2026; đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng. Tác giả nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cá nhân hóa điều trị dựa trên bản đồ giác mạc thay vì chỉ dựa vào khúc xạ khách quan. Hạn chế của phương pháp này là đòi hỏi kỹ năng phân tích dữ liệu cao và sự hiểu biết sâu sắc về quang sai. Việc sử dụng các phần mềm bên thứ ba như Forus cần được cân nhắc kỹ lưỡng về tính pháp lý và độ an toàn trong thực hành lâm sàng.
- Luôn kiểm tra kỹ dữ liệu bản đồ giác mạc và loại bỏ các bản đồ bất thường trước khi lập kế hoạch điều trị.
- Không thực hiện phẫu thuật nếu có sự khác biệt lớn về trục hoặc loạn thị nội nhãn đáng kể.
- Kết hợp nhiều phương pháp đo khúc xạ (chủ quan, liệt điều tiết, wavefront) để đảm bảo độ chính xác.
- Đăng ký xoay (cyclotorsion registration) là bắt buộc và không được bỏ qua trong quy trình.
- Nếu dữ liệu có quá nhiều biến thiên, hãy cân nhắc chuyển sang phương pháp wavefront-optimized để đảm bảo an toàn.
Tài liệu tham khảo:
Dr. Wavikar Chandrashekhar Murlidhar, 2026, Contoura Vision for Your Eyes, AIOC 2026 IC1, https://www.youtube.com/watch?v=8ANpJ87-h9g