Kết quả lâm sàng phẫu thuật khúc xạ: SmartSight, Clear Lens Exchange và ICL

Bs Ngô Hữu Thế
24.10.26
Last Updated

Hội nghị AIOC 2026 về phẫu thuật khúc xạ đã trình bày các báo cáo lâm sàng về hiệu quả của các công nghệ mới trong điều trị tật khúc xạ, bao gồm 65 mắt được phẫu thuật SmartSight và các ca lâm sàng về Clear Lens Exchange (CLE) cũng như Implantable Collamer Lens (ICL). Các nghiên cứu tập trung vào việc đánh giá kết quả thị giác, tính an toàn và các thách thức trong quản lý bệnh nhân có độ khúc xạ cao.

Kết quả phẫu thuật SmartSight với hệ thống ATOS

Nghiên cứu quan sát tiến cứu trên 65 mắt cho thấy hiệu quả của phẫu thuật SmartSight sử dụng hệ thống ATOS trong điều trị cận thị và loạn thị cận thị. Sau 6 tháng theo dõi, chỉ số hiệu quả (efficacy index) đạt 93% và chỉ số an toàn (safety index) là 1. Tỷ lệ tương đương cầu (spherical equivalent) trong khoảng ±0.5 diopter đạt 95.4%, và trong khoảng ±1.0 diopter đạt 100%. Cơ chế của kết quả này được cho là nhờ hệ thống theo dõi mắt (eye tracking) chính xác, năng lượng xung thấp và độ phân giải cao, giúp tạo ra vết cắt đồng nhất và giảm thiểu phản ứng mô giác mạc. Biến chứng duy nhất được ghi nhận là tình trạng lệch vạt (cap decentration) nhẹ. Phác đồ hậu phẫu bao gồm kháng sinh trong 1 tuần và thuốc bôi trơn trong 3 tháng.

Clear Lens Exchange (CLE) trong điều trị cận thị và viễn thị cao

CLE là thủ thuật thay thế thủy tinh thể tự nhiên bằng thủy tinh thể nhân tạo (intracular lens - IOL) trong bao bao. Nghiên cứu trên các bệnh nhân cận thị và viễn thị cao cho thấy CLE là giải pháp thay thế khi phẫu thuật laser không khả thi do giác mạc mỏng hoặc độ khúc xạ quá cao. Các thách thức intraoperative bao gồm độ sâu tiền phòng (AC depth) thay đổi và khó khăn trong việc sử dụng chất nhầy (visco-elastic). Việc sử dụng laser femtosecond giúp giảm thiểu rách bao trước và sau, đồng thời giảm mất tế bào nội mô giác mạc. Kết quả cho thấy sự cải thiện đáng kể về thị lực xa và gần, mang lại sự độc lập tương đối với kính cho bệnh nhân.

Implantable Collamer Lens (ICL) cho bệnh nhân loạn dưỡng giác mạc

Báo cáo ca lâm sàng trên 6 mắt của 3 bệnh nhân bị loạn dưỡng giác mạc (corneal ectatic disorders) cho thấy việc sử dụng toric ICL (Star Surgical, Switzerland) mang lại kết quả thị giác ổn định. Các bệnh nhân này đã được thực hiện cross-linking trước đó 3 năm. Kết quả sau 6 tháng cho thấy thị lực không kính (UCV) đạt 6/9 hoặc tốt hơn ở cả hai mắt, nhãn áp bình thường và không có biến chứng hậu phẫu. Tác giả nhấn mạnh rằng ICL chỉ điều chỉnh được tật khúc xạ cầu và trụ, không điều chỉnh được loạn thị bất thường do hình dạng giác mạc, do đó bệnh nhân cần có thị lực chỉnh kính tốt trước phẫu thuật.

Chỉ số/Kết cụcKết quả theo tài liệu
Cỡ mẫu SmartSight65 mắt
Chỉ số hiệu quả (SmartSight)93%
Chỉ số an toàn (SmartSight)1
Tương đương cầu ±0.5D (6 tháng)95.4%
Tương đương cầu ±1.0D (6 tháng)100%
Cỡ mẫu ICL (loạn dưỡng giác mạc)6 mắt, 3 bệnh nhân
Thời gian theo dõi6 tháng
Bình luận: Các báo cáo tại AIOC 2026 cho thấy xu hướng cá thể hóa trong phẫu thuật khúc xạ. Việc lựa chọn giữa SmartSight, CLE hay ICL phụ thuộc vào độ tuổi, tình trạng giác mạc và nhu cầu thị giác của bệnh nhân. Hạn chế của các nghiên cứu này là cỡ mẫu nhỏ và thời gian theo dõi ngắn (6 tháng). Cần lưu ý rằng việc quản lý bệnh nhân có độ khúc xạ cao đòi hỏi sự thận trọng đặc biệt về nguy cơ bong võng mạc và các biến chứng liên quan đến cấu trúc nhãn cầu. Thông tin theo AIOC 2026; đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng.
  • Ưu tiên đánh giá kỹ tình trạng giác mạc (độ dày, bản đồ địa hình) trước khi quyết định phẫu thuật laser hay đặt ICL.
  • Cần tư vấn rõ cho bệnh nhân về kỳ vọng thị giác, đặc biệt là khả năng vẫn cần đeo kính hỗ trợ sau phẫu thuật ở bệnh nhân có độ khúc xạ rất cao.
  • Theo dõi sát nhãn áp và tình trạng vạt/bao sau phẫu thuật trong ít nhất 6 tháng đầu.
  • Đối với bệnh nhân loạn dưỡng giác mạc, cần đảm bảo sự ổn định của bệnh (thường qua cross-linking) trước khi can thiệp khúc xạ.
  • Sử dụng các công cụ đo đạc hiện đại (Pentacam, IOL Master) để tối ưu hóa công suất IOL/ICL.

Tài liệu tham khảo:

AIOS Editor, 2026, AIOC 2026 Poster Podium Presentation Refractive Surgery, aioseditorproceedings, YouTube ID: 9cy_pBMnqrw.

Xem thêm