Phiên họp AIOC 2026 GP190 Eyeshala Session 2 đã thảo luận về các tiến bộ trong phẫu thuật đục thủy tinh thể, quản lý Glaucoma và các khía cạnh ung bướu nhãn khoa. Các chuyên gia nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cá thể hóa điều trị và áp dụng công nghệ mới để tối ưu hóa kết quả thị giác cho bệnh nhân.
Tính toán công suất IOL và công nghệ mới
Việc tính toán công suất IOL (Intraocular Lens) hiện nay đã trở thành một lĩnh vực sôi động với mục tiêu đạt được thị lực tối ưu mà không cần điều chỉnh kính. Các nghiên cứu, bao gồm bài báo của Jakoma Savini, cho thấy các công thức hiện đại như EVO và Barrett đạt độ chính xác cao với sai số dự đoán từ 88% đến 90%. Tuy nhiên, thách thức vẫn tồn tại ở các trường hợp đặc biệt như sau phẫu thuật khúc xạ, sau cắt dịch kính (vitrectomy). Các yếu tố như góc kappa (angle kappa), cơ sinh học nhãn cầu và vị trí đặt kính hiệu dụng (effective lens position) đóng vai trò quan trọng trong việc giảm nhiễu kết quả sau phẫu thuật. Ngoài ra, tiêu chuẩn ISO cho phép sai số nhất định đối với công suất kính, điều này cần được lưu ý khi lựa chọn IOL.
Quản lý viêm và các yếu tố sinh học
Nghiên cứu về các dấu ấn sinh học (biomarkers) trong nước mắt cho thấy sự hiện diện của tình trạng viêm dưới lâm sàng (subclinical inflammation) ở nhiều bệnh nhân đục thủy tinh thể, ngay cả khi mắt trông bình thường. Các dấu ấn như IL-6 và IL-7F được tìm thấy ở mức cao hơn ở bệnh nhân đục thủy tinh thể dưới bao sau (posterior subcapsular cataract). Tình trạng viêm này có thể dẫn đến lành thương kém, gây chói, quầng sáng và sai số khúc xạ sau phẫu thuật. Việc kiểm soát tốt các bệnh lý hệ thống như đái tháo đường và tăng huyết áp trước phẫu thuật là cần thiết để giảm các dấu ấn viêm này. Ngoài ra, các nghiên cứu đang đánh giá khả năng sử dụng các chất bôi trơn có sẵn để ngăn ngừa xơ hóa bao trước (anterior capsular fibrosis) thông qua con đường TGF-beta.
Phẫu thuật Glaucoma xâm lấn tối thiểu (MIGS)
Phẫu thuật Glaucoma xâm lấn tối thiểu (MIGS) đã cách mạng hóa việc quản lý Glaucoma với ưu điểm ít sang chấn mô, phục hồi sau phẫu thuật nhanh và cải thiện sự hài lòng của bệnh nhân. Các đặc điểm của MIGS bao gồm hồ sơ an toàn cao, tiếp cận ab-interno và hiệu quả hạ nhãn áp đáng kể. Gonotomy là một trong những kỹ thuật phổ biến, đặc biệt tại Ấn Độ do chi phí thấp. Các thiết bị như KDB (KDB hook) hoặc các loại kim cải tiến được sử dụng để cắt bỏ một phần lưới bè, tạo đường thoát thủy dịch trực tiếp vào kênh Schlemm. Việc xác định chính xác lưới bè là yếu tố then chốt để thành công. Các biến chứng như tăng nhãn áp thoáng qua có thể xảy ra nhưng tỷ lệ biến chứng chung của MIGS thấp hơn so với phẫu thuật cắt bè củng mạc truyền thống.
| Chỉ số/Kết cục | Kết quả theo tài liệu |
|---|---|
| Độ chính xác công thức IOL (EVO/Barrett) | 88% đến 90% sai số dự đoán |
| Tỷ lệ bệnh nhân không đạt chất lượng scan tốt (Master 700) | 8.5% |
| Sai số công suất do giãn đồng tử | 0.5 đến 1 diopter |
| Tỷ lệ biến chứng MIGS | 4.3% |
| Tỷ lệ biến chứng phẫu thuật truyền thống | 34.3% |
Bình luận: Thông tin theo AIOC 2026 GP190, 2026; đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng. Các dữ liệu về độ chính xác của công thức IOL và tỷ lệ biến chứng MIGS được trích xuất trực tiếp từ báo cáo tại hội nghị. Cần lưu ý rằng các con số này mang tính chất báo cáo tại phiên họp, việc áp dụng lâm sàng cần dựa trên các nghiên cứu đa trung tâm quy mô lớn hơn.
- Luôn kiểm tra tình trạng bề mặt nhãn cầu và điều trị bệnh lý bề mặt trước khi đo sinh trắc học.
- Cân nhắc sử dụng các công thức tính toán IOL thế hệ mới nhất cho các trường hợp đặc biệt.
- Tư vấn kỹ cho bệnh nhân về kỳ vọng thị giác và khả năng thích nghi thần kinh (neural adaptation) đối với các loại kính đa tiêu.
- Áp dụng MIGS cho các trường hợp Glaucoma giai đoạn đầu đến trung bình để giảm phụ thuộc thuốc.
- Cá thể hóa điều trị Glaucoma dựa trên mức độ tổn hại thị trường và áp lực nhãn áp mục tiêu.
Tài liệu tham khảo:
Dr. Mandal et al., 2026, AIOC 2026 GP190 Eyeshala Session 2 Cataract, Glaucoma, Oncology, aioseditorproceedings, Video ID: 1fae_c-taf4.