Hội nghị AIOC 2026 (AIOS ARC PG Thesis Competition Young Researcher Award Session 1) đã trình bày các nghiên cứu lâm sàng tập trung vào ba lĩnh vực chính: phẫu thuật Glaucoma xâm lấn tối thiểu (MIGS), điều trị dự phòng khô mắt sau phẫu thuật khúc xạ, và đánh giá hiệu quả điều trị nhược thị. Các báo cáo cung cấp dữ liệu thực tế từ các nghiên cứu quan sát và can thiệp tại các cơ sở nhãn khoa chuyên sâu.
Phẫu thuật Glaucoma xâm lấn tối thiểu (MIGS) và Aquasangography
Nghiên cứu đánh giá hiệu quả của phẫu thuật MIGS kết hợp với phẫu thuật Phacoemulsification (Phaco) trên bệnh nhân Glaucoma góc mở nguyên phát (POAG). Kỹ thuật Aquasangography được sử dụng như một phương pháp chẩn đoán hình ảnh thời gian thực để xác định các vùng lưu thông thủy dịch (aqueous humor outflow pathways). Kết quả cho thấy vùng góc mũi (nasal quadrant) thường có lưu lượng cao, trong khi vùng thái dương (temporal quadrant) có lưu lượng thấp hơn. Nghiên cứu so sánh hai nhóm: nhóm 1 thực hiện phẫu thuật tại vùng lưu lượng cao và nhóm 2 thực hiện tại vùng lưu lượng thấp. Kết quả cho thấy giảm nhãn áp (IOP) có ý nghĩa thống kê ở cả hai nhóm, với mức giảm lần lượt là 42,29% và 46,47%. Tuy nhiên, không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê giữa hai nhóm về hiệu quả hạ nhãn áp.
Điều trị dự phòng khô mắt sau phẫu thuật Femto-LASIK
Nghiên cứu đánh giá hiệu quả của liệu pháp Intense Regulated Pulse Light (IRPL) như một biện pháp dự phòng khô mắt ở bệnh nhân trải qua phẫu thuật Femto-LASIK. Dữ liệu cho thấy 94,8% bệnh nhân gặp triệu chứng khô mắt vào ngày đầu sau phẫu thuật và 59,4% vẫn còn triệu chứng sau 1 tháng. Nghiên cứu bao gồm 48 bệnh nhân, chia thành nhóm can thiệp (21 bệnh nhân) nhận một phiên IRPL dự phòng trước phẫu thuật và nhóm chứng (27 bệnh nhân). Kết quả cho thấy nhóm IRPL có sự cải thiện đáng kể về điểm số SPEED (Standard Patient Evaluation of Eye Dryness) và giảm tình trạng mất tuyến Meibomian (meibomian gland dropout) so với nhóm chứng. Nghiên cứu nhấn mạnh IRPL là một phương pháp tiếp cận bệnh lý tuyến Meibomian dựa trên nguyên lý selective photothermolysis.
Đánh giá hiệu quả điều trị nhược thị bằng Visual Evoked Potential (VEP)
Nghiên cứu so sánh hiệu quả giữa phương pháp che mắt truyền thống (patching) và liệu pháp thị giác hai mắt (binocular therapy - Binox) trên 36 trẻ em từ 7 đến 16 tuổi bị nhược thị do khúc xạ (anometropic amblyopia). Các thông số được đánh giá bao gồm thị lực, độ nổi (stereopsis) và độ nhạy tương phản (contrast sensitivity). Kết quả cho thấy cả hai phương pháp đều cải thiện các thông số VEP, bao gồm giảm độ trễ (latency) và tăng biên độ (amplitude). Nhóm Binox cho thấy sự cải thiện độ nhạy tương phản tốt hơn so với nhóm che mắt truyền thống.
| Chỉ số/Kết cục | Kết quả theo tài liệu |
|---|---|
| Cỡ mẫu nghiên cứu MIGS | 35 bệnh nhân mỗi nhóm |
| Giảm nhãn áp nhóm 1 (MIGS) | 42,29% |
| Giảm nhãn áp nhóm 2 (MIGS) | 46,47% |
| Cỡ mẫu nghiên cứu IRPL | 48 bệnh nhân (21 nhóm can thiệp, 27 nhóm chứng) |
| Cỡ mẫu nghiên cứu nhược thị | 36 trẻ em |
| Cải thiện thị lực nhóm che mắt | Từ 0,63 logMAR xuống 0,55 logMAR |
Bình luận: Các nghiên cứu trên cung cấp cái nhìn sơ bộ về các kỹ thuật mới trong nhãn khoa. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng các nghiên cứu này có cỡ mẫu nhỏ và thời gian theo dõi ngắn (ví dụ: 1 tháng đối với nghiên cứu nhược thị, 6 tháng đối với nghiên cứu Glaucoma). Các hạn chế về thiết kế nghiên cứu, đặc biệt là vấn đề ngẫu nhiên hóa và sai số chọn mẫu, cần được xem xét kỹ lưỡng trước khi áp dụng vào thực hành lâm sàng. Thông tin theo AIOC 2026; đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng.
- Cân nhắc sử dụng các kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh như Aquasangography để cá thể hóa vị trí phẫu thuật MIGS.
- IRPL có tiềm năng như một liệu pháp dự phòng khô mắt cho bệnh nhân phẫu thuật khúc xạ, đặc biệt ở những người có nguy cơ rối loạn tuyến Meibomian.
- Liệu pháp thị giác hai mắt (Binox) có thể là một lựa chọn bổ sung hoặc thay thế cho phương pháp che mắt truyền thống trong điều trị nhược thị ở trẻ lớn.
- Cần thực hiện các nghiên cứu với cỡ mẫu lớn hơn và thời gian theo dõi dài hạn để khẳng định hiệu quả và tính an toàn của các phương pháp này.
Tài liệu tham khảo:
AIOS, 2026, AIOC 2026 AIOS ARC PG Thesis Competition Young Researcher Award Session 1, YouTube, Video ID: 5b5GdKaoM4Q.