Khóa học hướng dẫn AIOC 2026 (n=1749 phân đoạn transcript) tập trung vào chiến lược quản lý rách bao sau (Posterior Capsule Rupture - PCR) và các kỹ thuật cố định thủy tinh thể nhân tạo (IOL) thứ phát. Việc nhận diện sớm và xử trí đúng cách các biến chứng trong phẫu thuật Phacoemulsification (phaco) là yếu tố then chốt để tối ưu hóa kết quả thị giác cho bệnh nhân.
Quản lý nhân thủy tinh thể trong rách bao sau
Khi xảy ra rách bao sau trong quá trình phẫu thuật, đặc biệt là trong giai đoạn hydrodissection, nguy cơ nhân thủy tinh thể rơi vào khoang dịch kính là rất cao. Tác giả nhấn mạnh việc không nên cố gắng lấy nhân bằng các kỹ thuật thông thường nếu đã có dấu hiệu rách bao. Thay vào đó, cần duy trì sự ổn định của tiền phòng bằng cách bơm chất nhầy (viscoelastic) để ngăn chặn sự xẹp tiền phòng và sự di chuyển của nhân vào khoang dịch kính. Việc sử dụng các kỹ thuật như tạo rãnh (trenching) hoặc chuyển đổi sang đường mổ hầm củng mạc (sclerocorneal tunnel) được khuyến cáo để lấy nhân an toàn. Cần tránh các thao tác gây áp lực lên bao sau và hạn chế tối đa việc hút dịch kính nếu không cần thiết.
Xử trí vỏ thủy tinh thể và vitrectomy
Việc loại bỏ vỏ thủy tinh thể (cortex removal) trong điều kiện có rách bao sau đòi hỏi sự thận trọng cao độ để tránh làm rộng vết rách. Tác giả khuyến cáo sử dụng kỹ thuật hút vỏ bimanual (bimanual irrigation/aspiration) để kiểm soát tốt hơn và giảm thiểu nguy cơ kéo dịch kính. Nếu cần thực hiện cắt dịch kính (vitrectomy), nên thực hiện qua đường paracentises thay vì đường mổ chính để duy trì áp lực tiền phòng. Việc nhuộm dịch kính (staining) là bước quan trọng để xác định chính xác vị trí dịch kính và đảm bảo loại bỏ hoàn toàn trước khi đặt IOL. Cần tránh sử dụng miếng bọt biển cellulose (cellulose sponge) để tránh gây kéo căng dịch kính và tổn thương võng mạc.
Kỹ thuật cố định IOL thứ phát
Đối với các trường hợp không còn hỗ trợ bao, việc cố định IOL vào mống mắt (iris fixation) hoặc cố định vào củng mạc (scleral fixation) là các lựa chọn thay thế. Kỹ thuật cố định mống mắt (iris claw) được mô tả là tương đối dễ thực hiện, tuy nhiên đòi hỏi sự cẩn trọng để tránh làm lệch IOL. Đối với cố định củng mạc, các kỹ thuật mới như XNET (extracular needle guided IOL insertion) hoặc SFIX (suture guided haptic fixation device) giúp đơn giản hóa quá trình đưa haptic ra ngoài củng mạc mà không cần thao tác nội nhãn phức tạp. Việc sử dụng IOL 3 mảnh (three-piece IOL) là bắt buộc trong các kỹ thuật này để đảm bảo độ ổn định lâu dài.
| Chỉ số/Kết cục | Kết quả theo tài liệu |
|---|---|
| Kích thước bao sau (rexis) | 5.5 mm |
| Kích thước đường mổ sclerotomy | 3.0 - 3.5 mm |
| Kích thước chỉ Prolene | 7-0 hoặc 10-0 |
| Đường kính haptic IOL | 160 - 170 microns |
| Đường kính trong ống polyide | 200 microns |
Bình luận: Thông tin theo AIOC 2026; đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng. Các kỹ thuật cố định IOL thứ phát đòi hỏi phẫu thuật viên có kinh nghiệm về phẫu thuật dịch kính võng mạc hoặc sự phối hợp chặt chẽ với chuyên gia VR. Việc sử dụng các thiết bị hỗ trợ như XNET hay SFIX giúp giảm thiểu thao tác nội nhãn, từ đó giảm nguy cơ biến chứng như xuất huyết hoặc bong võng mạc.
- Luôn duy trì áp lực tiền phòng bằng chất nhầy khi phát hiện rách bao sau.
- Ưu tiên sử dụng kỹ thuật hút vỏ bimanual để tránh làm rộng vết rách.
- Nhuộm dịch kính trước khi thực hiện cắt dịch kính để đảm bảo an toàn.
- Sử dụng IOL 3 mảnh cho các kỹ thuật cố định thứ phát.
- Cân nhắc chuyển đổi sang đường mổ hầm củng mạc nếu nhân thủy tinh thể cứng hoặc rách bao lớn.
Tài liệu tham khảo:
Aioseditorproceedings, 2026, AIOC 2026 IC275 Posterior Capsule Rupture Management and Newer Secondary IOL Techniques, YouTube, Video ID: DYFplvmi_18.