Vai trò của các thủ thuật bóc tách trong phẫu thuật Glaucoma xâm lấn tối thiểu (MIGS)

Bs Ngô Hữu Thế
16.11.26
Last Updated

Tại hội thảo AIOC 2026, phiên IC472-T, Dr. Siddharth Dikshit đã trình bày về vai trò của các thủ thuật bóc tách (stripping procedures) trong điều trị Glaucoma, so sánh hiệu quả giữa các phương pháp phẫu thuật Glaucoma xâm lấn tối thiểu (MIGS - Minimally Invasive Glaucoma Surgery) hiện nay. Các thủ thuật này, bao gồm GATT (Gonioscopy-Assisted Transluminal Trabeculotomy) và KDB (Kahook Dual Blade), đang nổi lên như những lựa chọn thay thế hiệu quả cho các thủ thuật đặt stent truyền thống.

Tổng quan về các thủ thuật bóc tách

Dr. Siddharth nhấn mạnh rằng các thủ thuật bóc tách như GATT và KDB mang lại ưu thế vượt trội trong việc kiểm soát nhãn áp (IOP) và giảm số lượng thuốc nhỏ mắt cần thiết cho bệnh nhân. Trong thực hành lâm sàng, việc lựa chọn giữa phẫu thuật đục thủy tinh thể đơn thuần và kết hợp với thủ thuật hạ nhãn áp phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của bệnh và tình trạng nhãn áp mục tiêu. Đối với các trường hợp Glaucoma từ trung bình đến tiến triển, các thủ thuật bóc tách được ưu tiên nhờ khả năng can thiệp trực tiếp vào hệ thống thoát dịch.

Kỹ thuật thực hiện GATT và KDB

Kỹ thuật GATT yêu cầu sự tỉ mỉ trong việc tạo đường rạch ở bờ trước của lưới sợi trabecular (trabecular meshwork) khoảng 1 giờ đồng hồ, sau đó luồn chỉ 5-0 prolene vào ống Schlemm để thực hiện cắt mở. Một yếu tố then chốt là duy trì tầm nhìn (on-fast view) hoàn hảo thông qua kính soi góc tiền phòng (gonio lens) để đảm bảo an toàn cho nội mô giác mạc. Đối với KDB, thủ thuật này được gọi là goni-ectomy thay vì goniotomy, vì nó cho phép cắt bỏ một dải lưới sợi trabecular với chiều rộng khoảng 165 micromet, tương đương 80% diện tích lưới sợi, giúp cải thiện đáng kể lưu lượng thoát dịch.

Chỉ số/Kết cụcKết quả theo tài liệu
Cỡ mẫu nghiên cứu so sánh9.000 mắt
Hiệu quả hạ nhãn áp GATT-9 mmHg
Hiệu quả hạ nhãn áp non-GATT-5,24 mmHg
Tỷ lệ cắt bỏ lưới sợi trabecular (KDB)80%
Chiều rộng dải cắt (KDB)165 micromet
Bình luận: Thông tin theo AIOC 2026; đối chiếu guideline hiện hành khi áp dụng lâm sàng. Các số liệu về hiệu quả hạ nhãn áp (-9 mmHg so với -5,24 mmHg) được tác giả trích dẫn từ một nghiên cứu năm 2025 trên American Journal of Ophthalmology. Cần lưu ý rằng đây là dữ liệu từ bài giảng, việc áp dụng lâm sàng cần xem xét kỹ lưỡng bệnh cảnh cụ thể của từng bệnh nhân.

Thực hành lâm sàng và thay đổi trong tương lai

Việc chuyển đổi từ thuật ngữ MIGS sang micro-invasive glaucoma surgery phản ánh sự phát triển nhanh chóng của các thiết bị và kỹ thuật mới. Các bác sĩ phẫu thuật cần làm chủ kỹ thuật soi góc tiền phòng để đạt được kết quả tối ưu. Việc lựa chọn phương pháp phẫu thuật nên dựa trên sự cân bằng giữa tính dễ thực hiện, hiệu quả hạ nhãn áp, rủi ro và chi phí cho bệnh nhân.

  • Ưu tiên thực hiện GATT hoặc KDB cho bệnh nhân Glaucoma cần kiểm soát nhãn áp chặt chẽ thay vì chỉ giảm số lượng thuốc.
  • Đảm bảo tầm nhìn phẫu thuật hoàn hảo thông qua kính soi góc tiền phòng trước khi bắt đầu các thao tác bóc tách.
  • Sử dụng chất nhầy (viscoelastic) đầy đủ để bảo vệ nội mô và duy trì tiền phòng trong suốt quá trình phẫu thuật.
  • Cân nhắc phẫu thuật kết hợp phaco-trabeculectomy cho các trường hợp Glaucoma tiến triển nếu các thủ thuật MIGS không đạt mục tiêu nhãn áp.

Tài liệu tham khảo:

Siddharth Dikshit, 2026, AIOC 2026 - IC472-T- The Stripping Migs Procedures– Exploring the Role, aioseditorproceedings, Video ID: 6wuZUz4RPR0.

Xem thêm